Ciakorire Wacũ Mũgũnda

Itũrainĩ rĩmwe nĩkwarĩ na mũtumia warĩ kĩo mũno wetagwo Wacũ. Ndendetwo nĩ andũ aingĩ tondũ nĩ mamũiguagĩra ũiru nĩ kĩo giake. Mahinda maingĩ kũngĩakorirwo na iruga mũciĩ ndendekanaga akorwo kuo agenĩ magĩũka.

Mũthenya ũmwe nĩ gwakorirwo gũgĩthĩnjwo na ota ũrĩa amenyerete, nĩerirwo athiĩ mũgũnda akarĩme. Urĩa andũ aĩngi matamenyaga nĩatĩ gĩkeno kĩa Wacũ gĩakinyanagĩra hĩndĩ ĩrĩa ekũrĩma kana ekũruta wĩra mũrĩtũ. Nĩ ũndũ ucio Wacũ nĩoire mũro wake, ona kĩondo, akiumagara agĩthiĩ mũgũnda.

Mũgũnda wa Wacũ warĩ handũ haraya na muciĩ ona gũtuĩka mũndũ ee mũgũnda nĩangĩaiguire rucĩngũ rwa nyama ikĩhĩhio. Wacũ ndatangĩkaga ngoro ona rĩrĩa ekũigua nyama cia njino ikĩnunga. Aiganagĩra na kĩrĩa angĩonire kũu mũgũnda. Kwĩ hingo angĩenjire waru cia maitĩka kana mĩanga ona kana ikwa. Ndagaga tũkũ tũnini tũrĩa angĩakirie natuo mwaki na ahĩhie kĩrĩa enakio.

Mũgũnda wa Wacũ warĩ hakuhĩ na rũũĩ na anyota nĩathiaga agataha maaĩ na irũtũ na akanyua. Angĩakorirwo atekwenda gutinda agĩthiĩ rũũĩ nĩ akuaga ndigithũ nĩguo athiĩ rũũĩ o rimwe atahĩrĩre maaĩ ma kũmũigana mathaa marĩa mothe angĩakoriruo ee mũgũnda.

Mũthenya ucio kwao gwathĩnjagworĩ, ota urĩa amenyerete nĩoimagarire agĩthiĩ mũgũnda. Akinya nĩahithire kĩondo na mũro kĩhingainĩ na agĩthiĩ rũũĩ gutahĩrĩra maai ndigithũinĩ yake. Rĩrĩa acokire mũgũnda akĩrika ogũkĩrĩma na kĩĩo kĩrĩa guatũmĩte aage kwendeka. Ona akorwo nĩaiguaga nyama ikĩnunga wega kũũrĩa mũciĩ ndatindĩrĩire tondu nĩ ũndũ amenyerete.

Kũu mũciĩ nakuo mĩtaratara ya ithĩnja na kwĩharĩria nĩ undu wa ageni nĩ yathire na mbere owega. Gwathĩnjĩtwo mbũri inya tondu nĩ ageni aingĩ matanyitwo. Mbũri icio nĩciang’eirwo oo mathaa ma rũcinĩ nĩ getha arĩa mamiragia mara na arĩa matundagĩra makurwo na ihinda rĩa kũigana kũrĩkia wĩra wao matari na ĩhenya.

Otaũrĩa warĩ mũtugo wao, nyama nĩciaharĩirio wega. Higo igĩthondekerwo tuirĩtu, nacio ngaaĩ ikaharĩrio nĩũndũ wa athĩnji. Nĩ tondũ wa ũrĩa mbũri icio ciarĩ noru, hĩndĩ ĩrĩa ngaaĩ cĩagĩrĩirwo mwakinĩ-rĩ, mutararĩko mwega urĩa woimire ho nĩwagucĩrĩirie nyoni nene, ndĩa-nyama cĩa muthemba wa hũngũ. Nyoni icio nĩciarerire rĩerainĩ oigĩthĩũrũrũkaga igĩetha ũrĩa ingĩhuria nyama icio.

Nĩ tondũ wa urĩa athĩnji matanarĩa ngaaĩ makoragwo mehugĩterĩ, hũngũ nĩ ciagire kaanya ga kũhuria ngaai ona mũgio. Athĩnji marĩkia kũrĩa ngaaĩ nimambĩrĩirie kũhĩhia nyama ĩria yaharagĩrio nĩ ũndũ wa ageni. Hau nĩho maigĩrĩire moko, magũrũ, na mbaru cia mbũri ĩmwe mwakinĩ. Nĩ tondũ wa kũrĩa nyama cia athĩnji, nĩmakoretwo manyihanyihĩiruo nĩ thuti wa nyama na makĩriganirwo nĩ hũngũ iria cietereire ihinda otarĩũ.

Mwanake ũrĩa wahetwo wĩra wa kũrira nyoni itikahurie nyama nĩambĩrĩirie gũcũnga tondu arĩĩte ngaaĩ ona mũgĩo na mũkoroko. Mũthuri urĩa wacinaga nyama rĩrĩa eheririe gĩkeengeto nĩguo arute guoko tondũ kwarĩ kũhĩu amakire nĩ gũkuona rĩerainĩ. Hũngũ yakoretwo yetereire ihinda otarĩũ na yahuririe nyama ĩyo ta kũbucia kwa ritho.

Mũthuri ũrĩa akĩrika okugĩrĩria, “Ĩyo! Nyama yothe nĩyagĩthiĩ!” Mũthuri ucio nietire hũngũ iyo marĩtwa maingĩ na moru matangĩandĩkĩka haha. Athuri arĩa angĩ nĩmokire kũrora nĩkĩ gĩatuma muthuri ũcio ahiũkĩrwo ũguo magĩgĩkora atĩ nĩ kĩgũũta kĩa mwanake kĩarekereria hũngũ ĩhurie nyama. Mwanake ũcio nĩakũmirwo mũno na akĩingatwo hau. Athuri acio nĩmamwĩrire ainũke na ndakanonekane handũ athuri marĩ.

Hũngũ yarĩkia kũhuria nyama nĩyakĩũmbũkire yerekeire irathĩro kũrĩa mugunda wa Wacũ warĩ. Hũngũ ĩyo ĩkĩhuria nyama ndĩamenyete atĩ nĩ hiũ. Nĩyakĩgeririe gũcenjania nyama ĩyo gatagati ka magũrũ mayo meerĩ na mũthia wa uhoro ĩkĩmĩrekia. Nyama ĩyo yarekio yokire ĩkĩgũa oharia Wacũ aarĩ. Aambire kũmaka tondũ ndamemenyete nĩkĩ gĩkĩ kĩagũa oo mbere ya maitho make.

Abaara akĩona nĩ guoko kwa mbũri kũhĩhĩtio weega nĩ mũndũ ũũĩ ũrĩa areka. Wacũ nĩehũgũrire akĩrora mĩena yothe nĩguo atigĩrĩre atĩ ti mũndũ ũramũthakĩra. Rĩrĩa onire gũtirĩ mũndũ hakuhĩ, agĩikara thĩ akĩrĩa nyama yake kahoora Atarĩ na ihenya akiugaga, “Ĩno ndagĩtunya ũũ kana ti Ngai wamĩtũma nĩ kuona ũrĩa nyuma mũhũtu”. Nĩ kĩo gukĩragwo atĩrĩ, “Ciakorire Wacũ mũgũnda”. Nĩ nyama cĩamũkorire mũgũnda.

Ũrutani: Rũgano rũrũ rũtũrutaga kũgĩa na kĩo tondũ maũndũ mega marĩtũkoraga wĩrainĩ ũrĩa tũraruta no ti mũciĩ tũkomete.